İsrail ordusu milyonlarca Filistinlinin fotoğrafını Amazon bulutuna yükledi
The Guardian araştırmasına göre İsrail ordusu, yüz tanıma sistemiyle analiz etmek amacıyla 3,5 milyon Filistinlinin fotoğrafını Amazon Web Services…

İsrail ordusunun Gazze Şeridi ve işgal altındaki Batı Şeria’da yaşayan Filistinlilere ait milyonlarca fotoğrafı, yüz tanıma teknolojisiyle analiz etmek amacıyla ABD merkezli Amazon’un bulut altyapısına yüklediği anlaşıldı.
İngiliz gazetesi The Guardian‘ın 16 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı araştırmaya göre, İsrail ordusu Gazze’ye yönelik saldırıların ilk aylarında Filistinlilere ait 3,5 milyon fotoğrafı Amazon Web Services (AWS) sunucularına taşıdı. Sızdırılan belgelere ve İsrail ordusundan kaynaklarla yapılan görüşmelere dayanan araştırma, fotoğrafların Amazon’un yapay zekâ destekli görüntü analiz sistemi Rekognition aracılığıyla incelenmek üzere yüklendiğini gösteriyor.
Söz konusu işlem, İsrail ordusunun Filistinlilere ilişkin kişisel verileri ve hassas istihbarat bilgilerini giderek daha fazla ABD’li teknoloji şirketlerinin altyapısında depoladığı bir dönemde gerçekleştirildi.

Milyonlarca Filistinlinin Verilerini Toplayan Askerî Birim: Rolling Stone
Fotoğrafların Amazon’un Tel Aviv yakınlarındaki veri merkezine aktarılmasından, İsrail ordusunun yazılım birimi bünyesinde faaliyet gösteren Rolling Stone adlı departman sorumluydu. Birim, adını İsrail ordusunun Filistinlilere ilişkin bilgileri merkezi olarak topladığı ve uzun yıllardır kullandığı veri tabanından alıyor.
Bu sistem, Filistinlilerin kimlik ve aile bilgilerinin yanı sıra mülkiyet kayıtları, çalışma izinleri, kontrol noktalarından geçişleri ve haklarındaki adli kayıtlar gibi geniş çaplı veriler içeriyor. İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’daki nüfus kayıtları üzerindeki kontrolü sayesinde, 16 yaşına gelen Filistinlilerin kimlik belgeleri için çekilen milyonlarca fotoğraf da bu veri tabanlarında bulunuyor.
The Guardian‘a konuşan askerî kaynaklara göre, Rolling Stone birimi 2024’ün başlarında Amazon’a başvurarak geniş fotoğraf arşivini Rekognition sistemiyle analiz etmek istediğini bildirdi.
İsrail ordusu, Ekim 2023’te Gazze’ye başlattığı kara harekâtının ardından kurduğu geçici kontrol noktalarında da Filistinlilerin görüntülerini düzenli olarak topladı. Bombardımanlar nedeniyle yerinden edilen siviller, bu noktalardan geçerken kameralarla kaydedildi. Yüz tanıma sistemleri aracılığıyla elde edilen görüntüler, ordunun mevcut veri tabanlarıyla karşılaştırıldı.
Ancak Amazon’a yüklenen 3,5 milyon fotoğrafın ne kadarının bu kontrol noktalarında çekildiği henüz bilinmiyor. Gazeteye konuşan bir askerî kaynak, toplanan görüntülerin büyüklüğü nedeniyle Amazon’un bulut altyapısına ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.
Dijital Arşiv Siliniyor: YouTube Filistinli Hak Örgütlerinin Sayfalarını Kapattı Teknoloji Devleri 6 Kasım 2025

Filistinlilerin Hareketleri Yüz Tanıma Sistemleriyle İzleniyor
İsrail’in Filistinlileri izlemek amacıyla yüz tanıma teknolojisinden yararlanması yeni değil. Uluslararası Af Örgütünün 2023 yılında yayımladığı araştırma, özellikle işgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinde ve Doğu Kudüs’te bu teknolojilerin sistematik biçimde kullanıldığını ortaya koymuştu.
Örgüt, İsrail ordusunun Red Wolf adlı yüz tanıma sistemiyle Filistinlileri kontrol noktalarında taradığını, Blue Wolfisimli akıllı telefon uygulamasıyla da askerlerin kişilerin kimlik ve güvenlik kayıtlarına ulaşabildiğini belgelemişti.
Gazze’de de benzer teknolojiler kullanıldı. İsrail ordusu, 7 Ekim 2023 saldırılarında rehin alınan kişileri tespit etmek ve şüpheli gördüğü Filistinlileri belirlemek amacıyla Rekognition’dan yararlandı. The New York Times‘ın Mart 2024’teki haberine göre, İsrail ordusunun kalabalıklar ve insansız hava araçlarından elde edilen görüntüler üzerinde kullandığı yüz tanıma sistemleri, bazı durumlarda sivilleri yanlışlıkla şüpheli olarak işaretledi.
The Guardian‘ın son araştırmasında ise Gazze’deki geçici kontrol noktalarında bazı Filistinlilerin diğerlerinden ayrılarak gözaltına alındığı aktarıldı. Birleşmiş Milletler kurumları ve insan hakları örgütlerine göre, bu noktalarda gözaltına alınan birçok kişinin yakınlarıyla iletişimi kesildi ve bazı vakalar zorla kaybetme kapsamında değerlendirildi.
Amazon ve İsrail ordusu arasındaki iş birliğinin gelişimi
Amazon ile İsrail Ordusu Arasındaki İş Birliği Nasıl Gelişti?
Araştırmaya göre, 2024’ün başlarında bir grup İsrail askeri, Amazon’un Tel Aviv’deki AWS ofislerinde çalıştı. Askerler, Gazze’de yürütülen yüz tanıma faaliyetlerinin Amazon’un altyapısından yararlanılarak nasıl geliştirilebileceğini araştırıyordu.
Ancak bu çalışmaların doğrudan uygulamaya geçirilip geçirilmediği veya 3,5 milyon fotoğrafın aktarılmasıyla bağlantılı olup olmadığı belirlenemedi.
Amazon ile İsrail arasındaki teknolojik iş birliğinin temelinde, şirketin Google ile birlikte 2021’de İsrail hükûmetiyle imzaladığı yaklaşık 1,2 milyar dolarlık Nimbus Projesi bulunuyor. Anlaşma, İsrail’in kamu kurumlarına, ordusuna ve istihbarat teşkilatlarına kapsamlı bulut bilişim ve yapay zekâ hizmetleri sağlanmasını öngörüyor.
Amazon, bu anlaşma kapsamında 2023’te İsrail’de yeni veri merkezleri açtı. Sızdırılan belgelere göre, bu merkezlerde İsrail ordusuna özel olarak ayrılmış ve daha sıkı güvenlik önlemleriyle korunan bir alan oluşturuldu. “Walled Garden”(Duvarlarla Çevrili Bahçe) olarak adlandırılan bu bölüm, askerî operasyonlara ve istihbarat faaliyetlerine ilişkin hassas verilerin depolanması için kullanılıyor.
Rolling Stone departmanının 2023 boyunca önemli miktarda veriyi bu alana aktardığı belirtiliyor. Sürece katılan bir askerî kaynak, hedeflerinin bütün veri tabanlarını Amazon’a taşımak olduğunu ifade ederek fotoğraflar, videolar ve gizli istihbarat bilgilerinin tamamının bu plana dâhil olduğunu söyledi.
Nimbus anlaşmasının hizmet kesintilerine yönelik hükümleri
Nimbus Anlaşması Amazon’un Hizmetlerini Durdurmasını Engelliyor mu?
Nimbus Projesi’nin en tartışmalı yönlerinden biri, Amazon ve Google’ın İsrail’e sundukları hizmetleri hangi koşullarda durdurabilecekleriyle ilgili. The Guardian‘ın Ekim 2025’te ortaya çıkardığı belgeler, anlaşmanın şirketlerin İsrail’in bulut hizmetlerine erişimini tek taraflı olarak sınırlandırmasını veya kesmesini engelleyen hükümler içerdiğini gösteriyordu. Bu hükümler, İsrail’in teknolojileri şirketlerin kullanım koşullarını ihlal edecek şekilde kullanmasının tespit edilmesi durumunda da geçerli olacak biçimde düzenlenmişti.
Bu durum, Microsoft’un Eylül 2025’te aldığı kararla karşılaştırıldığında dikkat çekiyor. Şirket, İsrail ordusunun Filistinlilerin telefon görüşmelerinden elde edilen kitlesel gözetim verilerini Azure altyapısında depoladığının ortaya çıkmasının ardından bazı bulut ve yapay zekâ hizmetlerine erişimi durdurmuştu. Nimbus sözleşmesinin ise Amazon ve Google’ın benzer bir karar almasını önemli ölçüde sınırlandırdığı belirtiliyor.
"Nimbus Projesi" Filistinlilere Yönelik Hak İhlallerini Körükleyebilir Google 19 Aralık 2023
Amazon ve Google’a Yönelik Suç Ortaklığı Eleştirileri
The Guardian‘ın sorularını yanıtlayan AWS sözcüsü, müşterilerinin bulut altyapısında yürüttükleri işlemlerin içeriğini göremediklerini savundu. Şirketin müşteri gizliliğine saygı duyduğunu belirten sözcü, müşterilerinin izni olmadan iş ilişkileri hakkında açıklama yapmadıklarını söyledi.
İsrail askerlerinin Amazon ofislerinde çalışmasına ilişkin olarak da müşterilerin bilgilendirme ve toplantılar için şirket ofislerini düzenli ziyaret ettiği belirtilerek söz konusu ziyaretlerin olağan müşteri ilişkilerinin ötesinde değerlendirilmesi reddedildi. İsrail ordusu ise operasyonel ihtiyaçlarıyla bağlantılı hizmetler ve anlaşmalar hakkında yorum yapmayacağını bildirdi.
Amazon ve Google’ın İsrail ordusuyla yürüttüğü teknolojik iş birliği, uzun süredir insan hakları örgütlerinin ve şirket çalışanlarının eleştirilerine konu oluyor. İki şirketin çalışanlarının öncülüğünde başlatılan No Tech for Apartheid (Apartheid İçin Teknolojiye Hayır) kampanyası, Nimbus Projesi‘nin sonlandırılmasını talep ediyor. 2024 yılında ABD’de düzenlenen protestolarda çalışanlar, geliştirdikleri teknolojilerin Filistinlilerin gözetlenmesi ve İsrail’in askerî operasyonlarında kullanılmasına karşı çıktı. Google, aynı yıl protestolara katılan onlarca çalışanını işten çıkardı.
Birleşmiş Milletlerin (BM) işgal altındaki Filistin toprakları özel raportörü Francesca Albanese de Haziran 2025’te yayımladığı raporda Amazon, Google ve Microsoft’u İsrail’in Gazze’deki askerî operasyonlarına sağladıkları teknolojik destek nedeniyle eleştirdi. Albanese, bu şirketlerin bulut bilişim ve yapay zekâ hizmetlerinin İsrail’in veri işleme, gözetim ve askerî karar alma kapasitesini artırdığını belirterek özel sektörün Filistinlilere yönelik ağır insan hakları ihlallerindeki rolüne dikkat çekti. Raporda, teknoloji şirketlerinin İsrail’in Gazze’deki soykırımına katkıda bulunduğu değerlendirmesine yer verildi.
Uluslararası Af Örgütü (Amnestery International) de İsrail’in yüz tanıma teknolojilerini Filistinlilerin hareket özgürlüğünü kısıtlamak ve ayrımcı gözetim uygulamalarını sürdürmek için kullandığını belgelemiş, bu sistemleri destekleyen şirketlere söz konusu faaliyetlere katkı sağlamama çağrısında bulunmuştu.
Amazon ise müşterilerinin bulut altyapısında yürüttüğü işlemlerin içeriğini göremediğini savunuyor. The Guardian‘ın son araştırması, bu eleştirilerin odağındaki teknolojik iş birliğine ilişkin yeni ayrıntılar ortaya koyarken, Amazon’un altyapısında milyonlarca Filistinlinin kişisel verilerinin işlendiğini gösteriyor. (P/AA)
Kaynak: PERSPEKTIF


